Vacansoleil : Van caravanverhuur in Son tot faillissement in Eindhoven

Business case: hoe campingreus Vacansoleil viel — en wie de scherven oppakte

€ 2 miljoen voor een merk dat ooit op 600 campings prijkte. € 6,2 miljoen voor 3.700 stacaravans en tenten met een boekwaarde van € 13 miljoen. Op het moment van surseance € 5.401,76 in de kas. De ondergang van Vacansoleil is niet alleen een leerboekvoorbeeld over groei en schuld — het is ook een les over wat een merk en een vloot werkelijk waard zijn als de bank de geldkraan dichtdraait.

Samenvatting voor de lezer met haast

Vacansoleil, ooit Europees marktleider in campingvakanties, kreeg op 26 september 2023 voorlopig surseance van betaling toegekend en werd twee dagen later, op 28 september 2023, door de rechtbank Oost-Brabant failliet verklaard. Een combinatie van corona, een enorme schuldenlast en sterk gestegen rentes maakte het bedrijf onhoudbaar. De curatoren — Ben Arends (Keizers Advocaten) en Lodewijk Hox (Boels Zanders) — verkochten het bedrijf vervolgens in stukken:

• Het merk Vacansoleil (naam, domein, klantenbestand, IE-rechten en negen ex-medewerkers) ging in oktober 2023 naar het Franse Maeva, onderdeel van Pierre & Vacances-Center Parcs Group, voor € 2 miljoen + € 50.000 bijdrage in de kosten.
• De fysieke vloot (circa 3.700 stacaravans, tenten en chalets) ging begin 2024 naar het Franse Homair, onderdeel van European Camping Group (ECG), voor € 6,2 miljoen — waarvan € 2,2 miljoen direct doorging naar derden (campingeigenaren met retentierechten).
• Een groot deel van de tenten (circa 750 stuks) werd vervolgens door Homair doorverkocht aan het Twentse Rent-a-Tent, dat daarmee de grootste aanbieder van bungalowtentvakanties in Europa werd.

Twee getallen die het hele verhaal vertellen: de balanswaarde van de vloot stond eind 2022 nog op € 13 miljoen — Homair kocht hem voor minder dan de helft. En de twee grootste schuldeisers, Rabobank en BNP Paribas, hadden samen een vordering van € 52 miljoen. Dat geld zien zij waarschijnlijk grotendeels nooit meer terug.

En dan is er nog een openstaande vordering van € 17 miljoen op moederbedrijf Backers Beheer — geld waarover de curatoren onderzoeken wat ermee is gebeurd en of het Vacansoleil-bestuur voldoende heeft gedaan om die vordering te innen.

Het merk leeft door. Het bedrijf bestaat niet meer.

Hoofdstuk 1 — Een toercaravan aan het Lago Maggiore (1969–1987)

In de zomer van 1969 zat Philips-ingenieur Frans Backers met zijn vrouw Carolien in een gehuurde toercaravan aan het Lago Maggiore in Italië. Backers had bij Philips meegewerkt aan de ontwikkeling van de kleurentelevisie — een baan met status, zekerheid en een volwaardig pensioen in zicht. Toch besloot het echtpaar daar, op die Italiaanse camping, om het roer compleet om te gooien. Campingvakanties zouden hun levenswerk worden.

Vanuit hun eigen huis in Son (bij Eindhoven) startten ze met een eenvoudig bedrijfsmodel: caravanverhuur op Camping Prairies de la Mer aan de Côte d’Azur. De gedachte was even simpel als briljant — Nederlandse gezinnen wilden wel naar Zuid-Frankrijk op vakantie, maar zonder zelf met een caravan over de Route du Soleil te ploeteren. Backers regelde de stacaravan, klanten brachten alleen zichzelf en hun koffer.

Het concept sloeg aan. In 1980 verhuisde het bedrijf van de huiskamer naar een echt bedrijfspand op Ekkersrijt in Son. In 1987 nam zoon Wim Backers de leiding over. Hij had na een korte loopbaan in loondienst geconcludeerd dat hij geen “politiek instinct” had voor de hiërarchie van grote bedrijven, en dat hij beter aan de slag kon bij de zaak van zijn ouders.

Onder Wim ging het hard. Het ene na het andere buitenlandse kantoor opende. De aanpak was klassiek: ga eerst naar landen en regio’s die andere touroperators links lieten liggen — anderen zouden vanzelf volgen. “Het was een snelgroeiend bedrijf met lef,” vertelde Arthur van Disseldorp van branchevereniging HISWA-RECRON later aan Omroep Brabant. “Frans en Wim hebben echt het Nederlandse vakantielandschap veranderd.”

Hoofdstuk 2 — De gouden jaren (1990–2015)

Vacansoleil werd in deze periode niet zomaar groot. Het werd marktleider, en het werd een merk.

Een paar mijlpalen:

• 1990: opening van een eigen reisbureau.
• 2001: hoofdsponsor van het RTL4-programma Campinglife, plus erkend leerbedrijf voor Beroepsonderwijs Horeca, Toerisme en Voeding.
• 2003: aankoop van de eerste eigen camping, Le Chêne Gris nabij Parijs. Dit werd het begin van eigen campingketen Iris Parc.
• 2007: aankoop van Le Grand Dague.
• 2009–2013: naamsponsor van wielerploeg Vacansoleil-DCM, op het hoogste profniveau.
• 2011: aankoop van Château de Galaure.
• 2015: aankoop van Camping Birkelt in Luxemburg.

Daarnaast voetbalsponsoring bij PSV, MVV en RBC Roosendaal. Op het hoogtepunt was Vacansoleil actief in 22 landen, op meer dan 600 campings, met jaarlijks ruim 100.000 vakanties en circa een half miljoen gasten. De jaaromzet liep volgens een PwC-analyse op richting € 125 miljoen.

Het verdienmodel was bovendien aantrekkelijk voor campinghouders. Toerismehoogleraar Goof Lukken (Breda University of Applied Sciences) verwoordde het kernachtig: “Ze verhuren voor jaren hele velden en straten, maar hebben nauwelijks zorg voor de vakantiegangers, want dat regelt Vacansoleil.” Voor een campingeigenaar betekende dit vaste inkomsten zonder zelf marketing of klantenservice te hoeven doen. Voor de gast betekende het: een ingerichte stacaravan of safaritent, klaar om in te trekken.

Vacansoleil reed mee op een trend die volgens Lukken al vijftien jaar gaande is en alleen maar groeit: vakantiegangers willen wel het gevoel van een camping, maar steeds minder vaak zelf met de tent of caravan op pad.

Hoofdstuk 3 — Wat ging er precies mis?

De ondergang van Vacansoleil is geen verhaal van één catastrofale fout. Het is een opeenstapeling van strategische keuzes, externe schokken en een schuldstructuur die uiteindelijk niet bestand bleek tegen renteschommelingen.

3.1 De kroonjuwelen die geld kostten

Het bezit van eigen campings — de Iris Parc-keten — was lang een kroonjuweel in de groeistrategie. Het probleem: ze brachten ook hoge kosten met zich mee. Eind 2019 stond Vacansoleil er bedrijfseconomisch al niet sterk meer voor, ondanks de stevige marktpositie. Een nieuw managementteam onder leiding van Jan Willen Verschoor trad aan.

Verschoor vertelde later aan PwC dat de bank op dat moment “weinig vertrouwen meer had in het bedrijf en de geldkraan voorlopig had dichtgedraaid”. Intern bleek Vacansoleil “verwaarloosd en financieel niet in control“. Maar — en dat was de andere kant — er stond een ondernemend businessmodel onder, met jarenlange relaties en sterke merknaam. Een PwC-team onder leiding van Edwin van Wijngaarden kwam onafhankelijk tot dezelfde conclusie.

Een van de pijnlijke beslissingen die volgden: verkoop van alle vijf eigen campings. “Met onze eigen campings waren we te klein,” concludeerde Verschoor. De opbrengst werd gebruikt om schulden af te lossen; de focus ging volledig terug naar de kerncompetentie: touroperating. In maart 2021 werden de laatste eigen campings verkocht.

De les voor studenten: verticale integratie klinkt aantrekkelijk in strategiehandboeken (controle, marges, brand experience), maar werkt alleen als je schaal of operationele excellentie hebt om de overhead te dragen. Vacansoleil had geen van beide in de hospitalitytak.

3.2 Corona — en het gevecht om de SGR-garantie

In december 2019 dacht het managementteam dat het tij gekeerd was. Drie maanden later sloot Europa de grenzen.

Volgens Verschoor leg je in zo’n crisis “alle strategische beslissingen stil en ben je alleen nog operationeel bezig”. Je krijgt te maken met campingprotocollen in twintig landen, met Nederlandse gasten die uit Kroatië willen weg en Belgische gasten die er moeten blijven, met op een gegeven moment 13.000 onbeantwoorde e-mails van klanten.

Vacansoleil had verse financiering nodig. Een aanvraag voor een SGR-garantie werd in eerste instantie afgewezen. Het bedrijf trok naar de Ondernemingskamer en kreeg uiteindelijk gelijk. Verschoor noemde het achteraf “geluk” — maar erkende ook dat het PwC-rapport en de relatie met de bank doorslaggevend waren.

3.3 De rentevalstrik

En toen kwam de echte killer.

Om corona te overleven trok Vacansoleil extra financiering aan. Toen de markt na 2022 weer aantrok, waren de boekingen ook werkelijk terug op niveau van 2019: in januari 2023 meldde Vacansoleil 25% méér Nederlandse boekingen dan in januari 2019. De jaaromzet 2022 lag rond de € 90 miljoen — iets onder 2019, vooral omdat het aanbod was gekrompen.

Maar inflatie en sterk gestegen rentes maakten de uitgebreide schuldenlast onhoudbaar. Of zoals curator Lodewijk Hox het droogjes formuleerde: als je de schuldenlast niet meerekent, werd nog een positief resultaat behaald. “Door de gestegen rentes werd die schuldenberg onhoudbaar.”

De les voor studenten: een bedrijf kan operationeel winstgevend zijn én tegelijk failliet gaan. Cashflow betaalt geen rente over een te grote schuldportefeuille als de marktrente verdubbelt. Wie tijdens corona goedkoop geld leende met de aanname dat rentes laag zouden blijven, kreeg in 2023 een harde rekening.

3.4 De vordering van € 17 miljoen op Backers Beheer

Hier wordt het verhaal complex. Uit het faillissementsverslag bleek dat Vacansoleil op faillissementsdatum nog een openstaande vordering van € 17 miljoen op moederbedrijf Backers Beheer had staan. Curatoren Arends en Hox onderzoeken twee vragen: wat is er met dat geld gebeurd, en heeft het Vacansoleil-bestuur voldoende gedaan om die vordering te innen?

“Het is de vraag welke stappen het Vacansoleil-bestuur heeft genomen om dat geld te incasseren,” zei Arends in een interview. “Met die middelen had het bedrijf wellicht langer kunnen overleven.” Omdat Backers Beheer formeel de bestuurder was van Vacansoleil, kijken de curatoren naar de rol van de vier bestuursleden van Backers Beheer — onder wie Wim Backers zelf. Als blijkt dat zij hun verplichting tot het innen van die vordering hebben verzaakt, kan er sprake zijn van onbehoorlijk bestuur en daarmee van persoonlijke aansprakelijkheid.

Op het moment van schrijven is dit onderzoek nog niet afgerond, en moet er voor alle betrokkenen onschuld worden aangenomen tot het tegendeel bewezen is.

Een plausibele reconstructie

Wat er precies met die € 17 miljoen is gebeurd, weten we pas zeker als de curatoren hun onderzoek afronden. Maar er is een reconstructie die — als ze klopt — het hele financiële verhaal van Vacansoleil tot één rode draad verbindt.

De Iris Parc-keten vergde substantiële investeringen: Le Chêne Gris (2003), Le Grand Dague (2007), Château de Galaure (2011) en Birkelt in Luxemburg (2015). Vier campings van flink formaat in West-Europa — daar zit makkelijk een investeringsvolume van enkele tientallen miljoenen euro in. Een gebruikelijke structuur in Nederlandse familiebedrijven is dat de werkmaatschappij (Vacansoleil B.V., met cashflow) een lening verstrekt aan de holding (Backers Beheer), die vervolgens als eigenaar van het vastgoed optreedt. In dat scenario zou de € 17 miljoen oorspronkelijk een intercompany lening zijn geweest om de campings te financieren — en bij de campingverkoop in maart 2021 had die lening (deels) moeten worden afgelost aan Vacansoleil B.V.

Dat de vordering bij faillissement nog steeds openstond, suggereert dat de campingopbrengst ergens anders heen is gegaan. Daar zit dan ook de kern van het curatoronderzoek: niet de vraag of de vordering bestaat (dat staat in de boeken), maar of het bestuur — formeel Backers Beheer — voldoende stappen heeft ondernomen om die vordering bij de eigen aandeelhouder te innen op het moment dat daar geld voor beschikbaar kwam.

Belangrijk: dit is een reconstructie, geen vastgesteld feit. De curatoren onderzoeken het. Tot er meer duidelijkheid is, geldt onschuldpresumptie voor alle betrokkenen.

Hoofdstuk 4 — Het faillissement van 28 september 2023

Op 26 september 2023 werd Vacansoleil voorlopig surseance van betaling verleend. Twee dagen later, op 28 september 2023, sprak de rechtbank Oost-Brabant het faillissement uit over vier vennootschappen tegelijk:

• Vacansoleil B.V. (Eindhoven) — F.01/23/274
• Vacansoleil Mobile Homes B.V. (Eindhoven) — F.01/23/275
• Group Soleil B.V. (Eindhoven) — F.01/23/276
• Vacansoleil België (Brugge) — F.01/23/277

Mr. B.G. Arends (Keizers Advocaten) en mr. L.C.H.J. Hox (Boels Zanders) werden aangesteld als curatoren, met mr. S.J.O. de Vries als rechter-commissaris.

Op het moment van faillissement had Vacansoleil ongeveer 300 werknemers in dienst. Daarvan werden 115 tijdelijke contracten niet verlengd; voor 175 mensen — vooral in Nederland — werd ontslag aangevraagd via UWV.

De cijfers van de boedelpositie spreken boekdelen. In de kas van Vacansoleil B.V. werd bij surseance nog € 5.401,76 aangetroffen. De Rabobank verstrekte op dat moment een overbruggingskrediet van € 300.000 om de meest urgente kosten te kunnen dekken. Tegenover die vrijwel lege kas stond de schuldenkant:

Een complete doorstart bleek volgens de curatoren al snel niet haalbaar. Het bedrijf zou daarvoor in stukken verkocht moeten worden — en daar zaten haken en ogen aan.

Een logistieke nachtmerrie

Vacansoleil had op 600+ campings spullen staan. Curator Hox vergeleek het met een “enorme legpuzzel”. Een bureau moest worden ingehuurd alleen al om overzicht te krijgen van waar wat stond. Daarbij gold een fundamenteel probleem: een stacaravan mag dan van Vacansoleil zijn, de grond eronder is van de camping. Zolang er een rekening openstond bij de camping (en die stond bij vrijwel iedere camping), kon de boedel die accommodatie niet meenemen.

Bovendien moest alles vóór de winter klaargemaakt worden: tenten afbreken, caravans schoonmaken, gas afsluiten. Anders zou de waarde dalen. En boven dat alles hing de tijdsdruk: in januari beginnen Europese vakantiegangers massaal te boeken voor de zomer. Wie die boekgolf miste, zag de waarde van zijn vloot kelderen.

Hoofdstuk 5 — De drie overnames

5.1 Maeva koopt het merk voor € 2 miljoen (oktober 2023)

Eind oktober 2023, een maand na het faillissement, werd bekendgemaakt dat het Franse online reisbureau Maeva — onderdeel van Pierre & Vacances-Center Parcs Group — de merknaam, het internetdomein, de IE-rechten en het klantenbestand van Vacansoleil overnam, plus negen ex-medewerkers als “kwartiermakers” voor de doorstart.

Wat lange tijd niet publiek was, blijkt uit het derde faillissementsverslag (mei 2024): de Maeva-deal werd verdeeld over twee BV’s — Vacansoleil B.V. en Group Soleil B.V. Per BV werd € 500.000 geboekt voor goodwill en € 500.000 voor handelsnaam en IE-rechten. Dat brengt de totale opbrengst op € 2 miljoen, plus een aanvullende € 50.000 als bijdrage in de kosten. Per BV gaat € 500.000 als “rechten derden” weg — vermoedelijk naar de banken die de IE-rechten in onderpand hadden. Netto resteert er voor de boedel ongeveer € 1 miljoen uit de Maeva-deal.

Pierre & Vacances-Center Parcs Group ontstond in 2007 als Frans-Nederlandse fusie en draaide in het jaar van de overname een omzet van € 1,8 miljard. Maeva zelf biedt circa 1.300 campings aan op één online platform en boekt jaarlijks ruim 500.000 vakanties.

“Vacansoleil is een goed en sterk merk met ruim 50 jaar ervaring op de Europese kampeermarkt,” zei Maeva-directeur Nicolas Beaurain. “Wij zijn heel blij om dit merk te behouden en het een nieuwe toekomst te geven.”

Een veelzeggende vergelijking: Vacansoleil versus D-reizen

Om de € 2 miljoen voor het Vacansoleil-merk in perspectief te plaatsen, helpt het om naar een vergelijkbare deal te kijken. D-reizen, een Nederlandse touroperator met een omzet van circa € 500 miljoen, ging in 2021 na faillissement voor € 2,8 miljoen van de hand — waarvan slechts € 500.000 specifiek voor de naam.

Met andere woorden: voor het merk Vacansoleil alléén werd vier keer zoveel betaald als voor de naam D-reizen. En dat terwijl de jaaromzet van Vacansoleil op haar hoogtepunt rond € 125 miljoen lag — een kwart van die van D-reizen. Dit zegt iets fundamenteels over de blijvende kracht van de naam Vacansoleil bij de Europese consument, zelfs in een failliete entiteit. Een consumentenmerk dat decennialang synoniem was met de luxe campingvakantie heeft kennelijk een andere waarde dan een touroperatornaam die door vele andere wordt vervangen.

Maeva werd in het overnameproces begeleid door Crossminds (M&A) en Moore DRV (fiscaliteit en pensioenen).

5.2 Homair / European Camping Group koopt de vloot voor € 6,2 miljoen (januari 2024)

In januari 2024 kondigde European Camping Group (ECG) aan dat ze de 3.700 stacaravans, tenten en chalets van Vacansoleil overnamen, plus contracten met “de meeste locaties” van Vacansoleil. Onder ECG vallen merken als Homair, Eurocamp, Vacanceselect en het Bredase Roan.

Volgens het derde faillissementsverslag bedroeg de totale aankoopsom voor de vloot — geboekt onder Vacansoleil Mobile Homes B.V. — € 6.184.161,63 inclusief btw. Daarvan gaat € 2.204.428,63 als “rechten derden” weg, vermoedelijk naar de campingeigenaren die op grond van retentierechten claims hadden op de stacaravans en tenten op hun terreinen. Effectief hield de boedel € 3.979.733 netto over uit deze deal. Daarnaast staat er nog een individuele claim van een campingeigenaar van € 252.000 open.

Hier wordt de distressed-aard van de transactie zichtbaar: de balanswaarde van diezelfde accommodaties stond eind 2022 nog op € 13 miljoen. Homair kocht ze dus voor minder dan de helft van de boekwaarde. Dat is geen onrechtvaardige prijs — het is de voorspelbare uitkomst wanneer koper en boedel allebei weten dat het alternatief (3.700 accommodaties op 600+ locaties in 22 landen individueel veilen) praktisch onmogelijk is. Een gedwongen verkoper heeft slechts één hefboom: tijd. En die had de boedel niet.

“De aankoop verrijkt het bestaande portfolio van ECG met vier nieuwe campings en een nieuw bestemmingsland (Slovenië),” liet Stijn Depraetere, Vice President Development and Contracting bij ECG, weten in een verklaring. ECG sprak van “een opluchting” voor campingeigenaren — de potentiële leegstand werd afgewend.

5.3 Rent-a-Tent koopt de tenten van Homair (eerste helft 2024)

Een paar weken na de Homair-deal volgde een onverwachte epiloog. Homair had eigenlijk vooral interesse in stacaravans; tenten zijn onderhoudsintensiever omdat ze elk seizoen op- en afgebouwd moeten worden. Het Twentse Rent-a-Tent, een 35 jaar oud familiebedrijf, kreeg Homair zover om een groot deel van de tenten — circa 750 stuks — door te verkopen.

“Wij zijn daar bekend mee en zij hadden wel interesse in iemand die ze dat uit handen wilde nemen,” vertelde Rent-a-Tent-directeur Marieke de Boer aan Omroep Brabant. Met deze deal werd Rent-a-Tent in één klap de grootste aanbieder van bungalowtentvakanties in Europa: van circa 1.000 naar 1.750 tenten.

Daarmee kreeg de Nederlandse vakantieganger die ooit bij Vacansoleil boekte een Nederlandse opvolger terug — niet onder de naam Vacansoleil, maar onder de naam Rent-a-Tent.

5.4 Wat de boedel werkelijk overhield

De totale opbrengst voor de boedel laat zich grof reconstrueren uit de gepubliceerde faillissementsverslagen:

• Maeva (merk + IE, verdeeld over twee BV’s): € 2 miljoen + € 50.000, waarvan circa € 1 miljoen direct door naar de banken — netto voor de boedel ongeveer € 1 miljoen
• Homair (vloot): € 6.184.161,63 incl. btw, waarvan € 2.204.428,63 door naar derden — netto voor de boedel € 3.979.733
• Diverse kleine activa, waaronder een opvallend item van € 140 (vermoedelijk een bureau)

Aan de kostenkant bedroegen de salarissen en verschotten van de curatoren € 902.000, waarvan naar verwachting circa € 200.000 als BTW kan worden teruggevorderd. Op het moment van het laatste publiek beschikbare verslag stond er nog € 3,5 miljoen in kas. Daarnaast zou er € 2,4 miljoen aan de banken zijn terugbetaald (al dan niet via verrekening met openstaand krediet), maar deze betaling is in de financiële verslagen niet als zodanig terug te vinden — een opvallende vraagtekenpost.

Tegen de gezamenlijke vordering van Rabobank en BNP Paribas van € 52 miljoen plus € 9,5 miljoen aan overige crediteuren staat dus een totale opbrengst die op kasniveau de € 10 miljoen ruim niet haalt. Het rekenkundige resultaat: de banken zien naar verwachting maar een fractie van hun vordering terug, en de meeste overige crediteuren — inclusief campingeigenaren die nog openstaande staangelden hadden — zien hoogstwaarschijnlijk niets.

De les voor studenten: dit is hoe een faillissement er in werkelijkheid uitziet. Op de balans staan posten van tientallen miljoenen; in de boedel komt slechts een fractie binnen; en de pikorde (UWV → Belastingdienst → preferente schuldeisers met onderpand → de rest) bepaalt vrijwel volledig wie überhaupt iets terugziet.

Hoofdstuk 6 — Wie heeft Vacansoleil nu?

De situatie anno 2026 ziet er als volgt uit:

• Het merk Vacansoleil is volledig in handen van Maeva (Pierre & Vacances-Center Parcs Group). Het bedrijf opereert vanuit het Maeva-hoofdkantoor in Parijs én een nieuwe Nederlandse vestiging bij het servicecenter van Center Parcs. Op vacansoleil.nl worden weer accommodaties aangeboden op circa 1.000 campings in 17 Europese landen. Vacansoleil stond in januari 2025 voor het eerst sinds het faillissement weer op de Vakantiebeurs.
• De fysieke vloot is verspreid over Homair / ECG (vooral stacaravans) en Rent-a-Tent (vooral tenten). Vakantiegangers boeken dezelfde camping, maar dan via een ander merk dan vroeger.
• Vacansoleil-Nederland is niet meer SGR-aangesloten. Omdat de juridische entiteit nu deels Frans is, valt het onder de APST — de Franse tegenhanger van de SGR. Voor de Nederlandse consument geldt: het geld is gegarandeerd, maar via een andere instantie dan vroeger.

Hoofdstuk 7 — Lessen voor studenten en ondernemers

Wat kun je hier als student bedrijfskunde, finance of toerisme uit leren?

1. Een sterk merk is niet hetzelfde als een gezond bedrijf — maar het overleeft het bedrijf wél.
De € 2 miljoen die Maeva betaalde voor het merk Vacansoleil is op zichzelf bescheiden. Maar afgezet tegen de € 500.000 die D-reizen voor zijn naam opbracht (bij vier keer de omzet) is het opvallend hoog. Een merk dat decennialang associaties opbouwt met zorgeloze familievakanties heeft een andere waarde dan een merk dat vooral functioneel is. Voor studenten marketing: dit is empirische data over wat brand equity in een distressed-scenario waard is.

2. Operationele winstgevendheid betekent niets zonder solvabiliteit.
“Als je de schuldenlast niet meerekent, werd nog een positief resultaat behaald” — zo beschreef de curator Vacansoleil. Dit is precies het patroon dat we ook zagen bij andere recente faillissementen in 2023 en 2024: bedrijven die operationeel functioneerden, maar waarvan de schuldenlast door de gestegen rente onhoudbaar werd. De rentevoet is een externe factor waar je geen controle over hebt — de hoeveelheid schuld waarmee je die rente moet opbrengen, is een interne keuze.

3. Verticale integratie kost meer dan je denkt.
De Iris Parc-keten van eigen campings was strategisch logisch op papier, maar te klein van schaal in de praktijk. Vacansoleil moest in 2021 alle eigen campings van de hand doen om de balans op orde te krijgen. Dat had eerder gemoeten — of het had nooit moeten gebeuren.

4. Boekwaarde is geen marktwaarde — zeker niet bij een gedwongen verkoop.
Eind 2022: € 13 miljoen op de balans. Begin 2024: verkocht voor € 6,2 miljoen, waarvan € 2,2 miljoen direct doorgeschoven naar derden. Dat is een afslag van meer dan 50%. Voor studenten finance: in faillissementsmodellen wordt vaak met een “liquidation discount” van 30-50% gerekend voor immateriële activa en specifieke fysieke activa. Vacansoleil ging daar nog overheen.

5. Crisis-M&A werkt anders dan reguliere M&A.
Een doorstart vereist tempo, ook als de waardering daaronder lijdt. De curatoren stonden onder enorme tijdsdruk: de januari-boekgolf moest gehaald worden, anders zou de hele zomer 2024 verloren gaan. Een geordende verkoop met meerdere biedronden was logistiek onmogelijk. Dat verklaart ook waarom Maeva en Homair als enige twee serieuze partijen aan tafel kwamen — en waarom de deals snel rond moesten zijn. Tijd is in faillissement geen vriend van de verkoper.

6. Bestuurdersaansprakelijkheid is geen academische dreiging.
De vraag wat er met de € 17 miljoen vordering op Backers Beheer is gebeurd, kan voor de bestuurders persoonlijke gevolgen hebben. Het Nederlands recht eist van bestuurders dat zij actief vorderingen incasseren als dat in het belang is van de vennootschap. Wie als student ooit zelf een BV gaat besturen: het gaat hier niet om strafrecht, maar om civielrechtelijke aansprakelijkheid die je privé-vermogen kan raken.

7. De pikorde bepaalt wie waar betaalt.
Tegen € 52 miljoen aan bankvorderingen plus € 9,5 miljoen aan overige crediteuren, staat een netto boedelopbrengst van hooguit een paar miljoen euro. Wie als ondernemer zaken doet met een grote partner: realiseer je dat je in een eventueel faillissement vrijwel zeker achteraan in de rij staat, ná UWV, Belastingdienst en banken met onderpand. Veel campingeigenaren die jarenlang met Vacansoleil samenwerkten, zien in dit faillissement waarschijnlijk niets terug van openstaande staangelden. Dat is geen onrecht — dat is hoe het systeem werkt. Maar het verklaart wel waarom slimme leveranciers zekerheidsrechten of vooruitbetaling eisen.

Tot slot — een Eindhovens drama met een Frans slot

Vacansoleil begon in een huiskamer in Son. Een Philips-ingenieur die zijn baan opgaf, een vrouw die meeging in het avontuur, een caravan op de Côte d’Azur. Vijftig jaar later was het een Europees imperium met 600 campings, 22 landen en een wielerploeg. En in de herfst van 2023 was het voorbij — voor 300 medewerkers, voor honderden campingeigenaren, voor een familiebedrijf dat één generatie wist te overbruggen maar de tweede niet.

De ironie: het merk dat ooit door een Brabantse familie werd opgebouwd om Nederlandse gezinnen makkelijk in Frankrijk te krijgen, is nu in handen van een Franse groep die het naar de rest van Europa wil uitrollen. De stacaravans staan op dezelfde plekken. De gasten zien hetzelfde uitzicht. Alleen de eigenaar van het bordje bij de receptie is veranderd — en de naam bij de ingang van de stacaravan, en de naam onderaan de boekingsbevestiging.

Wat er met de € 17 miljoen is gebeurd, weten we waarschijnlijk pas als het laatste faillissementsverslag is gepubliceerd. Tot die tijd geldt voor iedere bestuurder, ondernemer en student die dit leest: een bedrijf gaat zelden failliet aan één fout. Het gaat failliet aan een combinatie van strategische keuzes, externe schokken en de tijd die je had om in te grijpen.

En soms is die tijd, ondanks goede intenties en een sterk merk, gewoon op.

Bronnen en verantwoording

De financiële details over de exacte overnameprijzen (€ 2 miljoen voor het merk, € 6.184.161,63 voor de vloot), de boedelpositie (€ 5.401,76 in kas bij surseance, € 902.000 curatorkosten, € 3,5 miljoen nog in kas) en de doorgeleide bedragen aan banken en derden zijn ontleend aan een analyse door René Smit, oud-medewerker van Vacansoleil, die de openbare faillissementsverslagen van de vier failliete vennootschappen heeft samengebracht in een publiek toegankelijke spreadsheet en heeft gepubliceerd op zijn blog. Het betreft in alle gevallen interpretaties van openbare faillissementsverslagen — niet alle doorgeleide bedragen zijn als zodanig in de verslagen direct terug te vinden (zie met name de € 2,4 miljoen die zou zijn terugbetaald aan de banken). De overnameprijzen zelf staan wél in de verslagen.

Claims-matrix

Voor lezers die zelf willen narekenen of de verschillende beweringen in dit artikel kunnen worden geverifieerd, hieronder een overzicht van de belangrijkste claims, gerangschikt naar epistemische status:

Primaire bron met financiële cijfers

• René Smit — Bloggen met AI — een vergelijking (Medium, juni 2024), met daarin alle hier genoemde financiële details: https://rcsmit.medium.com/bloggen-met-ai-een-vergelijking-810eed133fd8
• René Smit — Spreadsheet met analyse van faillissementsverslagen Vacansoleil: https://docs.google.com/spreadsheets/d/1-wSksN8cYXU9eZXQ4-vksFXKXetZe10MDXVmheT9IgI/edit
• Vergelijking met D-reizen-deal — Behind the Deal: de val en herrijzenis van D-reizen, deel 3 (M&A Community / mena.nl): https://mena.nl/artikel/behind-the-deal-de-val-en-herrijzenis-van-dreizen-deel-3/

Faillissement en juridische context

• Boels Zanders Advocaten — Faillissement Vacansoleil (29 september 2023): https://bz.nl/updates/faillissement-vacansoleil/
• Het Rechtenstudentje — Vacansoleil onderzocht: 17 miljoen euro verdwenen (september 2024): https://www.hetrechtenstudentje.nl/nieuws/vacansoleil-onderzocht-17-miljoen-euro-verdwenen/

De reorganisatie en corona-periode 2019–2022

• PwC — De moeilijke keuzes tijdens het redden van Vacansoleil: https://www.pwc.nl/nl/actueel-en-publicaties/diensten-en-sectoren/deals/moeilijke-keuzes-tijdens-het-redden-vacansoleil.html
• FD — Vacansoleil ziet nog geen omzetverbetering ondanks stijgende boekingen (juni 2021): https://fd.nl/ondernemen/1385857/vacansoleil-ziet-nog-geen-omzetverbetering-ondanks-stijgende-boekingen
• Vacansoleil — Bezettingsgraad campings zeer hoog (september 2022): https://www.vacansoleil.nl/over-vacansoleil/persinformatie/bezettingsgraad-campings-zeer-hoog/
• Vacansoleil — Vacansoleil wint Phoenix Award 2022: https://www.vacansoleil.nl/over-vacansoleil/persinformatie/vacansoleil-wint-phoenix-award-2022/

Bedrijfsgeschiedenis

• Wikipedia — Vacansoleil (bedrijf): https://nl.wikipedia.org/wiki/Vacansoleil_(bedrijf))
• Omroep Brabant — Zo veranderde Vacansoleil onze vakantiereizen, vanuit een Sonse huiskamer: https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/4345294/zo-veranderde-vacansoleil-onze-vakantiereizen-vanuit-een-sonse-huiskamer
• VNO-NCW Forum — Wim Backers — Levensgenieter: https://vno-ncw.nl/forum/wim-backers-%C2%96-levensgenieter
• Ons Son en Breugel — De Sonse wortels van het failliete Vacansoleil: https://onssonenbreugel.nl/nieuws/de-sonse-wortels-van-het-failliete-vacansoleil/

De overname door Maeva (oktober 2023)

• Pretwerk — Maeva neemt merknaam Vacansoleil over (oktober 2023): https://pretwerk.nl/recreatie-actueel/merk-vacansoleil-van-maeva-groupe-piere-vacances-centerparcs/83930/
• Consultancy.nl — Reisorganisatie Vacansoleil maakt comeback na faillissement (november 2023): https://www.consultancy.nl/nieuws/49977/reisorganisatie-vacansoleil-maakt-comeback-na-faillissement
• Vacansoleil — Over Vacansoleil: https://www.vacansoleil.nl/over-vacansoleil
• Vacansoleil — FAQ over de overname door Maeva: https://www.vacansoleil.nl/faq/

De overname van de vloot door Homair / European Camping Group (januari 2024)

• Omroep Brabant — Faillissement Vacansoleil: concurrent neemt alle tenten en stacaravans over: https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/4387233/faillissement-vacansoleil-concurrent-neemt-alle-tenten-en-stacaravans-over
• Reisbizz — Eurocamp neemt stacaravans en safaritenten Vacansoleil over: https://reisbizz.nl/nieuws/eurocamp-neemt-stacaravans-en-safaritenten-vacansoleil-over/
• Foodclicks — Eurocamp neemt groot deel van Vacansoleil over: https://www.foodclicks.nl/nieuws/eurocamp-neemt-groot-deel-van-vacansoleil-over/

Doorverkoop tenten aan Rent-a-Tent

• Omroep Brabant — Tenten van failliet Vacansoleil toch weer in Nederlandse handen: https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/4399649/tenten-van-failliet-vacansoleil-toch-weer-in-nederlandse-handen

Doorstart en huidige situatie

• NRIT Media — Vacansoleil na faillissement in 2023 weer op Vakantiebeurs 2025 (januari 2025): https://www.nritmedia.nl/kennisbank/48490/Vacansoleil_na_faillissement_in_2023_weer_op_Vakantiebeurs_2025/

Appendix A — De unit economics van Vacansoleil

Een rekenmodel dat verklaart waarom “groei groei groei” tegelijkertijd zo logisch én zo fataal voelde

Het narratief van dit artikel vertelt wat er is gebeurd. Deze appendix laat met cijfers zien waarom het zo moest gebeuren. Het model is een vereenvoudiging van de werkelijkheid — Vacansoleil opereerde in 22 landen met verschillende prijzen en kostenstructuren — maar het toont scherp waar de fundamentele kwetsbaarheid zat.

A.1 Aannames per stacaravan

We modelleren één luxe stacaravan, het werkpaard van het Vacansoleil-portfolio, en kijken naar de jaarcijfers.

A.2 Winst- en verliesrekening per unit

Dat is een marge van ongeveer 22% per unit. Op het oog: een gezond bedrijf.

A.3 De breekpunten — waarom 22% marge gevaarlijk dun is

Hier wordt het oncomfortabel. De € 3.279 winst per unit klopt alleen als alles meezit. Twee variabelen tonen de kwetsbaarheid:

Bezettingsgraad. Het model gaat uit van 100% bezetting in het hoogseizoen. In de praktijk is 90% al een uitstekend resultaat. Een daling van 100% naar 90% kost direct € 1.200 omzet per unit — bijna 40% van de winst. Bij 85% bezetting is de operationele winst vrijwel verdampt.

Rentelasten. Het model bevat geen rentelasten. Maar wat als die er wel zijn? Stel: 1.000 units = € 25 miljoen investering. Bij 5% rente is dat € 1,25 miljoen rente per jaar — ofwel € 1.250 per unit. Dat is 38% van de operationele winst, alleen al aan rente. Bij 8% rente: € 2.000 per unit — meer dan 60% van de winst weg. Bij 10%: het model is verlieslatend.

Daar bovenop komen marketing, leegstandsrisico, vervangingsinvesteringen en valutarisico (Vacansoleil opereerde in 22 landen). Optellen: van € 3.279 winst kan zonder veel moeite € 0 of negatief overblijven.

A.4 De groeitrap

Met deze unit economics in het achterhoofd wordt de logica van “groei, groei, groei” begrijpelijk:

Meer units betekent meer absolute winst, schaalvoordelen op backoffice, en banken die graag financieren. Voor een bestuurder is het rationeel om door te groeien.

Maar dezelfde tabel laat ook de keerzijde zien: groeien betekent vóóraf cash neerleggen voor accommodaties die pas in de seizoenen daarna opbrengsten genereren. Schulden groeien sneller dan winst. En zodra de rente stijgt — zoals in 2022 en 2023 — komt de bovenstaande “rentevariabele” hard tot leven.

A.5 De fundamentele businessfout: asset-heavy verkleed als platform

De diepste structurele les zit in een vergelijking tussen het businessmodel zoals Vacansoleil het dreef en het businessmodel zoals het zich gedroeg.

Vacansoleil groeide volgens een platformlogica (“meer units = meer winst, banken financieren graag”) terwijl de onderliggende operatie volledig asset-heavy was. Het verschil tussen die twee was lange tijd gemaskeerd door lage rentes en gestaag groeiende vraag — twee externe factoren die in 2020 (corona) en 2022 (renteschok) tegelijk omsloegen.

A.6 Wat een asset-light variant had kunnen zijn

Met de wijsheid achteraf laten zich vier strategische alternatieven aanwijzen:

1. Bemiddeling boven bezit. Niet zelf accommodaties bezitten, maar campings koppelen aan vakantiegangers via een online platform — een Booking.com-model voor de campingmarkt. Dat is precies wat Maeva nu doet, met 1.300 campings op één platform en geen eigen vloot. Lagere marges per boeking, maar geen kapitaalbeslag en geen renterisico.
2. Cashflow boven groei. De keuze om in goede jaren niet te herinvesteren in nieuwe units, maar de winst uit te keren of schulden af te lossen. In een markt met cyclische rente is een schone balans waardevoller dan extra omzet.
3. Schuld beperken. Het verschil tussen 30% en 60% schuldfinanciering bepaalt of een bedrijf een renteschok overleeft. Vacansoleil opereerde structureel hoog in die range.
4. Seizoenverlenging als marge-hefboom. De hele marge zit in het hoogseizoen. Iedere extra week verkocht buiten dat seizoen — via shoulder-season-marketing, weekendarrangementen, off-grid-arrangementen — vertaalt zich vrijwel volledig in winst, omdat de vaste kosten al zijn gedekt.

A.7 De rode draad

De ondergang van Vacansoleil was geen onvoorspelbare ramp. Het was de uitkomst van een rekenmodel dat onder optimistische aannames werkte (lage rente, hoge bezetting, doorgaande groei) maar geen schokbestendigheid had ingebouwd. Toen drie aannames tegelijk omsloegen — corona drukte bezetting, rentes stegen, en een € 17 miljoen vordering bleef onbetaald — was er geen reserve meer.

Voor studenten finance: dit is een tekstboekvoorbeeld van het verschil tussen operationeel renderend en kapitaalkrachtig. Vacansoleil was decennialang het eerste, maar nooit langdurig het tweede. Voor studenten strategie: dit is een tekstboekvoorbeeld van het verschil tussen een platformverhaal vertellen aan banken en een platform zíjn. De rekening voor dat verschil komt vroeg of laat.

Methodologische noot. Het model in deze appendix gebruikt aannames die zijn aangedragen door René Smit op basis van marktkennis en publieke informatie over de Vacansoleil-prijsstelling. De daadwerkelijke unit economics van Vacansoleil zullen per land, accommodatietype en jaar hebben gevarieerd. Het doel van het model is niet om de exacte historische marges te reproduceren, maar om de structurele kwetsbaarheid van het businessmodel inzichtelijk te maken.